Nationaal park de Biesbosch

De Biesbosch ofwel Nationaal Park de Biesbosch het enige zoetwatergetijdengebied in Europa! En het ligt in ons kleine Nederland. Het is hier dat een groot deel van de Nederlandse fauna zich ophoud. Een plek die dus zeker de moeite waard is om te bezoeken.  Sommige soorten zoals de visarend trekken zich terug in deze weelderige waterwereld. Maar ook een klein moerasslakje Mercuria antina komt in ieder geval binnen Nederland alleen in de Biesbosch voor. Ik begin zo over deze verzamel trip in Nationaal park de Biesbosch maar eerst wat algemene kennis.

Introductie schelpen verzamelen.

Vele zullen het zich afvragen waar halen jullie het idee vandaan om schelpen te gaan verzamelen? De weekdieren / Mollusca zijn een zeer diverse diergroep die de volgende klasse heeft voort gebracht. Om de 5 belangrijkste klasse maar even op te sommen:

  • Bivalvia / tweekleppige denk hierbij onder andere aan oesters en mossels
  • Gastropoda : Slakken
  • Cephalopoda / Inktvissen en octopussen
  • Polyplacophora / Keverslakken
  • scaphopoda / stoottandjes

Het is binnen deze groepen dat veel dieren een harde schaal ontwikkelen om zich te beschermen tegen roofdieren. Het zijn de schelpen van de weekdieren die de aandacht krijgen van de verzamelaar. Dit mede door de vaak bizarre stekels en felle kleuren van veel tropische schelpen. Maar ook onze eigen mollusca mogen niet vergeten worden. Vandaar dat mijn blog start met dit deze verzamel trip in nationaal park de Biesbosch.

Dinsdag 8-5-2018 Biesbosch

Polder Hardenbroek

6 uur in de ochtend arriveren we op plaats van bestemming, het is nog niet zo lang licht als we aankomen bij de toegangsplek tot een van de slibplaten. Hier is het dat ik mijn eerste slag kan slaan, want op deze slibplaten is het aan te raden is om goed omlaag te kijken. Je weet namelijk nooit wat je tegenkomt! En het is natuurlijk belangrijk op te letten dat je niet uitglijd in de modder….

De 1e soorten die ik daar kan identificeren zijn enkele korfmosseltjes. en verder lopend zie ik ook kleine leuke levende moerasslakjes. Deze laten wij als goede verzamelaars natuurlijk zitten! We bekijken hooguit eens hoe mooi ze er uit zien, met hun drassig groenbruine huisjes die perfect wegvallen tegen de slib. Het eerste wat ik opraap is een Cepaea soort een Tuinslak (1), wat hier best gek is. Deze soort leeft normaal meer op bladeren en in de begroeiing. Maar aan de onderkant van de schelp zie ik al wat hem hier heeft gebracht.  Er zit een gat: dit komt waarschijnlijk doordat een vogel de slak van onder heeft belaagd, hierna opgepeuzeld en het huisje op de slibplaat laten vallen. Helaas is dit exemplaar niet verder op naam te brengen omdat de rand van de schelp ontbreekt als deze zwart is dan is het de zwartgerande tuinslak (Cepaea nemoralis) en is het wit dan is het de witgerande tuinslak (Cepaea hortensis). 

1 :  Cepaea sp, / Polder Hardenbroek, Brabantse Biesbosch, Nederland / 8-5-2018

De Wassende Maan

De volgende halte is de Wassende Maan. Dit valt nog binnen het gebied van Polder Hardenbroek en is opnieuw en mooie plek met vele rietkragen en slibplaten. Ook hier is toegang tot de slibplaten mogelijk. Ik besluit om nog eens een kijkje te nemen. Dan vind ik enkele levende slakken die ik graag op de foto zet, zoals deze barnsteenslak . Verder lopend zie ik een Spitse moerasslak liggen. Inmiddels is het al rond 9 uur en word het al aardig warm. Daarom besluiten we om terug te gaan naar de auto.

Polder hardenbroek (2)

We zijn van uit de wassende maan doorgereden naar de andere kant van Polder Hardenbroek, halverwege zetten we de auto neer om even rond te kijken. Ik zie hier op het pad dan ook al snel enkele schelpen uit de familie Unionidae liggen. Het zijn wel alleen maar losse kleppen. En dan opeens vliegt er onverwacht een visarend over!

De Noordwaard, Polder Ganzewei

Na in de middag de lunch genuttigd te hebben stond er nog een locatie op het programma waar ik leuke slakken zou kunnen vinden. Het was op een soort zandbank voor het riet met daar achter een grote plas waar ik mijn 1e posthoorn zou aantreffen. En hiernaast ook nog een hele kleine soort die ik niet direct op naam kon brengen.

1 : Viviparus conectus / Millet, 1813 / Spitse moerasslak / De Wassende Maan, Brabantse Biesbosch, Nederland /8 – 5 – 2018

2 : Planobarius Corneus / Linnaeus, 1758 / Grote Posthorenslak / De Noordwaard, Polder ganzenwei, Brabantse Biesbosch, Nederland / 8-5-2018

3 : Unio pictorum / Linnaeus, 1758 / Schildersmossel / Polder Hardenbroek, Brabantse Biesbosch, Nederland

Determineren

Wat thuis voor de determinatie nog even van belang is, is om alles nog even te bekijken. Mocht het stinken, niet weg gooien maar leg het kort in kokend water en verwijder eventuele resten van het weekdier die er nog in kunnen zitten. Dan begint het echte werk pas. Het determineren; simpel gezegd de soort op naam brengen, is een vak apart! Er bestaan tegenwoordig verschillende websites voor als je geen flauw idee hebt waar je de zoektocht kunt beginnen. Vaak heb je al wel een idee in welke families je moet zoeken, en dan kijk je gewoon welke soorten er op die vindplaats of in dat gebied voorkomen in dit geval dus Nationaal park de Biesbosch. Als je al deze soorten op een rijtje hebt gezet begint het vergelijken. Je zult zien dat het de ene keer moeilijker is dan de andere. I