Geologische tijdschaal (7) : Perm

We zitten alweer in de laatste periode van het paleozoïcum, aan het eind van dit tijdperk zal de grootste masse extinctie ooit plaatsvinden. Die het begin van het dinosaurus tijdperk (het mesozoïcum) aanduid. Het perm duurde van 29,9 tot 252,2 miljoen jaar geleden.

Pangea

Tijdens het perm klonteren alle continenten samen tot een supercontinent genaamd pangea. Dit is onder andere te zien aan de grote hoeveelheid zandsteen en evaporieten die op veel plaatsen zijn afgezet. Het gevolg van het samenklonteren van de continenten was dat het heel droog en warm werd. Waardoor vele bossen en moerasen uit het carboon plaatsmaakten voor de woestijnen van het perm.

Fauna

In afzettingen uit het perm maken weekdieren, zee-egels en brachiopoden een belangrijk deel op van de fauna. Maar voor de trilobieten is het perm helaas het laatste tijdperk waar zij in voor zullen komen. Op het land verschenen de eerste primitieve kakkerlakken, deze groep beslaat in dit tijdperk zelf 90 procent van de insecten fauna! En ook waren er nieuwe groepen insecten de kevers en de vliegen. Maar de meest opmerkelijke ontwikkeling is misschien wel die van de zoogdierachtige reptielen, die uiteindelijk aanzet geven tot de eerste echte zoogdieren. Een voorbeeldje van de zoogdierachtige reptielen uit het perm zijn de Synapsiden een groep waar onder andere de wereld beroemde dimetrodon toe behoord. Een enkele soort reptiel evolueert inmiddels langzaam terug om weer in het water te kunnen leven.

Massa extinctie

Zoals eerder al even kort vermeld, aan het einde van het perm vind de grootste massa extinctie plaats die de aarde ooit heeft getroffen! Er zijn verschillende theorieën over het hoe en wat van deze massa extinctie. Een daarvan wijst een meteorietenkrater aan in Antarctica.  En ook een krater uit de kust van Australië zou schuldig bevonden worden aan deze extinctie. Andere theorieën zijn een verhoogde productie van waterstofsulfide waardoor de ozonlaag zwakker werd en er meer uv straling op aarde kwam. En de Siberische trappen die ontstaan zijn uit een enorme vloed van basaltische lava.